به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین و براساس گزارش اعتمادآنلاین، محمد جعفرپور، مدیرعامل شرکت مخابرات ایران در گفتوگویی تفصیلی به تشریح نقش و جایگاه شرکت مخابرات ایران در توسعه زیرساختهای ارتباطی کشور، روند اجرای پروژه ملی مهاجرت از شبکه مسی به فیبر نوری، چالشهای توسعه ارتباطات ثابت و برنامههای پیشروی این شرکت پرداخت.
لطفا در ابتدا درباره فعالیتها، خدمات و مسوولیتهای شرکت مخابرات ایران توضیح دهید.
شرکت مخابرات ایران یکی از قدیمیترین و بزرگترین شرکتهای کشور است که بیش از یک قرن سابقه خدمترسانی به مردم ایران را در کارنامه خود دارد. فعالیت مخابرات از نخستین خطوط تلفن مسی آغاز شد و در طول دهههای گذشته شبکهای گسترده و ساختاریافته از ارتباطات ثابت در سراسر کشور ایجاد شد. امروز حدود ۲۷ میلیون مشترک از خدمات شرکت مخابرات ایران بهرهمند هستند که حدود ۲۵ میلیون مشترک همچنان بر بستر شبکه مسی خدمات دریافت میکنند. به جرات میتوان گفت شبکه کابلی کشور یکی از ساختاریافتهترین شبکههای ارتباطی در جهان است و توسعه آن طی سالهای گذشته با روند توسعه اقتصادی کشور پیوند خورده است. همچنین در طول این سالها فناوریهای مخابراتی نیز دستخوش تحول شدهاند؛ از سوییچهای مکانیکی تا آنالوگ و سپس دیجیتال. امروز نیز بخش عمدهای از خدمات تلفنی کشور بر بستر سوییچهای دیجیتال ارایه میشود. با توسعه اینترنت، فناوریهای مبتنی بر IP و خدمات Voice over IP نیز وارد عرصه شدند و امکان ارایه سرویسهای صوتی بر بستر اینترنت فراهم شد. در همین راستا، شرکت مخابرات ایران اجرای پروژه IMS را به عنوان نسل جدید خدمات ارتباطی مبتنی بر اینترنت در سال ۱۴۰۵ آغاز کرده است.
مهمترین تحول امروز در حوزه ارتباطات کشور چیست؟
بدون تردید بزرگترین تحول ارتباطی کشور، مهاجرت از شبکه مسی به شبکه فیبر نوری است. شرکت مخابرات ایران در پنجم آبان ماه ۱۴۰۴ و با حضور رییسجمهور محترم، اجرای رسمی پروژه ملی مهاجرت از کابل مسی به فیبر نوری را آغاز کرد. این پروژه صرفا یک ارتقای فنی نیست، بلکه تحولی بنیادین در زیرساخت ارتباطی کشور محسوب میشود و میتواند کیفیت خدمات ارتباطی را برای دهههای آینده تضمین کند.
آیا پیش از این نیز پروژههای فیبر نوری در کشور اجرا میشد؟
بله. اجرای فیبر نوری برای منازل و کسبوکارها از سال ۱۳۹۵ آغاز شد و تا سال ۱۴۰۰ عمدتا توسط شرکت مخابرات ایران دنبال میشد. از سال ۱۴۰۰ سایر اپراتورها نیز وارد این حوزه شدند و دولت تلاش کرد توسعه فیبر نوری را فراگیر کند. با وجود این اقدامات، تا ابتدای دولت چهاردهم مجموع اتصالات فیبر نوری کشور تنها حدود ۴۱۰ هزار اتصال بود. هر چند این سالها موجب بلوغ صنعت تولید و اجرای فیبر نوری در کشور شد، اما خروجی آن به میزان مورد انتظار مردم نرسید.
چه اتفاقی باعث شتاب گرفتن توسعه فیبر نوری شد؟
از ابتدای دولت چهاردهم، دکتر ستار هاشمی، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات، رویکرد جدیدی را در حوزه ارتباطات ثابت دنبال کردند. مهمترین اقدام ایشان ایجاد همگرایی میان وزارت ارتباطات و شرکت مخابرات ایران بود. شرکت مخابرات ایران بزرگترین اپراتور ارتباطی کشور است و حدود ۷۵درصد نیروی انسانی متخصص اپراتوری کشور در این مجموعه فعالیت میکنند. علاوه بر خدمات مستقیم به مشترکان، زیرساخت ارتباطات دروناستانی تمامی اپراتورهای ثابت و سیار نیز توسط شرکت مخابرات ایران تامین میشود. در واقع، مخابرات نه تنها به مشترکان خود خدمات ارایه میدهد، بلکه بستر ارتباطی سایر اپراتورها را نیز فراهم میکند. بیش از ۹۰درصد ارتباطات سازمانی، تجاری و دولتی کشور نیز بر بستر شبکه مخابرات ایران ارایه میشود. نتیجه این همگرایی و حمایتها آن بود که تعداد اتصالات فیبر نوری کشور از ۴۱۰ هزار اتصال به بیش از یک میلیون و ۶۰۰ هزار اتصال افزایش یافت که حدود یک میلیون و ۴۷۰ هزار اتصال آن توسط شرکت مخابرات ایران ایجاد شده است.
مهمترین چالشهای اجرای این پروژه چیست؟
پروژه مهاجرت از شبکه مسی به فیبر نوری یک برنامه ملی بسیار بزرگ است. برآوردهای کارشناسی نشان میدهد اجرای کامل این پروژه در سطح کشور به حدود ۵ میلیارد دلار سرمایهگذاری نیاز دارد. در کنار مسائل اقتصادی، برخی رخدادها و شرایط اجرایی نیز بر سرعت پروژه تاثیرگذار بودهاند. با این حال توسعه فیبر نوری یکی از مهمترین سرمایهگذاریهای زیرساختی کشور است، زیرا هر ۱۰درصد افزایش ضریب نفوذ ارتباطات ثابت میتواند حدود ۱.۲درصد به تولید ناخالص داخلی کشور اضافه کند.
هدف شرکت مخابرات ایران تا پایان دولت چهاردهم چیست؟
ما در آغاز پروژه ملی مهاجرت به فیبر نوری، متعهد شدیم تا پایان دولت چهاردهم ۶۰درصد پوشش جمعیتی این طرح را محقق کنیم. برآورد ما این است که در کشور حدود ۲۰ میلیون اتصال بالقوه برای FTTH وجود داشته باشد و هدفگذاری ما دستیابی به حدود ۱۰ میلیون اتصال تا پایان دولت است. تمرکز اصلی نیز بر مراکز استانها و مناطق پرتراکم جمعیتی خواهد بود.
وضعیت اجرای پروژه در استانهای مختلف چگونه است؟
در بسیاری از استانها همکاری بسیار خوبی میان شهرداریها و شرکت مخابرات ایران شکل گرفته و پروژه با سرعت مطلوبی پیش میرود. با این حال در برخی شهرها و مراکز استان، موانعی در مسیر توسعه پروژه وجود دارد. متاسفانه تهران در حال حاضر کمترین میزان پیشرفت را در میان مراکز استانها دارد.
چرا تهران در انتهای جدول توسعه فیبر نوری قرار گرفته است؟
شاید برای بسیاری از افراد این موضوع عجیب باشد، اما به اعتقاد من تهران یکی از محرومترین شهرهای کشور از نظر کیفیت ارتباطات است. از یکسو، تراکم بالای جمعیت باعث شده شبکه تلفن همراه در ساعات اوج مصرف با محدودیت کیفیت مواجه شود و ازسوی دیگر، بخشی از شبکه مسی نیز فرسوده شده و کیفیت خدمات ADSL در برخی مناطق کاهش یافته است. در حوزه فیبر نوری نیز طی بیش از یک سال گذشته صدور مجوزهای حفاری با چالشهای جدی مواجه بوده و همین مساله موجب شده پیشرفت پروژه در تهران حدود ۶درصد باشد.
کدام شهر بیشترین پیشرفت را در توسعه فیبر نوری داشته است؟
در میان مراکز استانها، مشهد یکی از موفقترین نمونهها محسوب میشود و میزان پیشرفت پروژه در این شهر از ۵۰درصد عبور کرده است. همکاری مطلوب مدیریت شهری در مشهد موجب شده توسعه فیبر نوری با سرعت مناسبی انجام شود. نتایج این توسعه نه تنها در کیفیت ارتباطات ثابت، بلکه در کیفیت شبکه تلفن همراه نیز برای شهروندان و زائران قابل مشاهده خواهد بود.
مهمترین مزایای توسعه فیبر نوری برای مردم چیست؟
فیبر نوری اینترنتی پرسرعت، پایدار و مقرون بهصرفه دراختیار کاربران قرار میدهد. امروز امکان ارایه سرعتهایی در حدود ۶۰۰ تا ۷۰۰ مگابیت بر ثانیه به صورت معمول وجود دارد و ظرفیت دستیابی به سرعت یک گیگابیت بر ثانیه نیز فراهم است. علاوه بر این، توسعه فیبر نوری موجب افزایش کیفیت ارتباطات سیار نیز میشود، زیرا سایتهای تلفن همراه به شبکه فیبر نوری متصل شده و بخشی از ترافیک کاربران نیز از شبکه همراه به شبکه ثابت منتقل میشود.
ارتباطات ثابت در شرایط بحرانی چه نقشی ایفا میکند؟
تجربههای اخیر نشان داد ارتباطات ثابت میتواند نقش مهمی در حفظ پایداری خدمات ارتباطی و استمرار فعالیت کسبوکارها داشته باشد. بخش عمده مراکز داده، سازمانها، صنایع و کسبوکارهای بزرگ کشور بر بستر ارتباطات ثابت فعالیت میکنند. به همین دلیل توسعه فیبر نوری میتواند نقش موثری در افزایش تابآوری زیرساختهای ارتباطی و اقتصادی کشور داشته باشد.
چشمانداز آینده مخابرات ایران و صنعت ICT کشور را چگونه ارزیابی میکنید؟
بدون تردید تحریمهای بینالمللی در سالهای گذشته محدودیتهایی را برای صنعت فناوری اطلاعات و ارتباطات کشور ایجاد کردهاند، اما با وجود این محدودیتها، زیرساختهای ارتباطی کشور در وضعیت قابل قبولی قرار دارند. ظرفیت نیروی انسانی متخصص ایرانی بسیار بالاست و معتقدم اگر موانع موجود کاهش یابد، کشور میتواند در حوزههای نوینی همچون فیبر نوری، اینترنت اشیا و هوش مصنوعی به دستاوردهای قابلتوجهی دست پیدا کند. شرکت مخابرات ایران نیز در آینده نزدیک خدمات و سرویسهای جدیدی را به مردم معرفی خواهد کرد و مسیر توسعه ارتباطات کشور را با قدرت ادامه خواهد داد. در پایان لازم میدانم از حمایتهای وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات و شخص دکتر ستار هاشمی که با رویکردی حمایتگرانه در کنار صنعت ارتباطات و شرکت مخابرات ایران قرار دارند، قدردانی کنم.
۲۲۷۲۲۷
